Sở Khoa học và Công nghệhttps://skhcn.dongnai.gov.vn/uploads/skhcn/logo-skhcn-2025-01.png
Thứ tư - 14/01/2026 15:41
Xem với cỡ chữ
Khí nitơ ôxít, thường được gọi là khí cười, cho thấy tác dụng chống trầm cảm nhanh chóng ở những người bị trầm cảm trong một loạt các thử nghiệm lâm sàng nhỏ, với các triệu chứng giảm bớt trong vòng vài giờ sau khi hít phải. Phương pháp điều trị bao gồm hít hỗn hợp nitơ ôxít và oxy trong tối đa một giờ.
Các thử nghiệm lâm sàng ban đầu chỉ mới bắt đầu sau khi ngày càng nhiều nghiên cứu cho thấy khí này có thể có tác dụng trong điều trị rối loạn căng thẳng sau chấn thương (PTSD), trầm cảm và nghiện rượu. (Ảnh: oneblink/Depositphotos)
Nhóm nghiên cứu đã xem xét dữ liệu từ 7 nghiên cứu lâm sàng liên quan đến 247 người trưởng thành mắc chứng rối loạn trầm cảm nặng, trầm cảm kháng trị hoặc trầm cảm lưỡng cực. Các nghiên cứu này được công bố từ năm 2015 đến năm 2025 và đã thử nghiệm nitơ ôxít với nồng độ 25% hoặc 50%. Trong bài đánh giá, các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng một lần điều trị bằng cách hít khí nitơ ôxít ở nồng độ 50% đã tạo ra sự giảm nhanh chóng và rõ rệt các triệu chứng trầm cảm cả sau 2 giờ và 24 giờ điều trị. Tuy nhiên, lợi ích này không kéo dài và biến mất trong vòng một tuần. Từ những kết quả tổng hợp này, Angharad de Cates đến từ Đại học Birmingham kết luận: “Việc không thấy lợi ích bền vững sau một tuần cho thấy rằng một lần điều trị không đủ để đạt được sự thuyên giảm lâu dài hơn”. Nhà khoa học này cho biết rằng việc dùng thuốc lặp lại trong vài tuần dẫn đến những cải thiện bền vững hơn, cho thấy rằng cần nhiều lượt điều trị (thay vì một liều duy nhất) để duy trì lợi ích lâm sàng trong trung hạn. Theo de Cates, glutamate là một chất dẫn truyền thần kinh quan trọng trong não, liên quan đến việc điều chỉnh cảm xúc, thường bị rối loạn trong trường hợp trầm cảm. Thay đổi cách thức hoạt động của hệ thống glutamate trong não có thể khôi phục lại sự giao tiếp lành mạnh hơn giữa các tế bào thần kinh. Khí nitơ ôxít thiết lập lại các tín hiệu hóa học bằng cách chặn một loại thụ thể điều chỉnh glutamate được gọi là thụ thể NMDA. Khí này cũng làm tăng lưu lượng máu trong não, cải thiện việc cung cấp ôxy và chất dinh dưỡng để hỗ trợ chức năng não. Cuối cùng, nitơ ôxít có thể làm dịu mạng lưới chế độ mặc định của não – một tập hợp các vùng não được kết nối mà khi hoạt động quá mức, có liên quan đến sự suy nghĩ miên man và suy nghĩ tự vấn lặp đi lặp lại. Giảm hoạt động ở đây có thể giúp phá vỡ chu kỳ suy nghĩ tiêu cực thường gặp ở người trầm cảm. Nghiên cứu lưu ý ketamine, một chất điều chỉnh glutamate, cũng cho thấy tác dụng chống trầm cảm nhanh chóng. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cho rằng nitơ ôxít như một lựa chọn thay thế thực tế hơn, độ mạnh thấp hơn so với ketamine. “So với ketamine, nitơ ôxít có thể gây ra ít tác dụng phụ nghiêm trọng hơn và cần theo dõi ít hơn sau mỗi lần sử dụng. Tuy nhiên, chất này hiện chỉ đang được sử dụng trong giai đoạn nghiên cứu và hiện tại chưa sẵn sàng để thay thế ketamine trong sử dụng lâm sàng thường quy”, de Cates cho biết thêm.
